Stop met jezelf met anderen te vergelijken in tien eenvoudige stappen
We hebben allemaal de neiging om onszelf te veel met anderen te vergelijken. Volg deze stappen om geen vergelijkingen meer te maken en je eigen waarde te vinden.
Onszelf vergelijken met andere mensen komt vaak voor. In elk aspect van het leven, of het nu gaat om fysieke verschijning, academische prestaties, familie, rijkdom of talent, hebben mensen de neiging om naar andere mensen te kijken om erachter te komen hoe ze zich meten. Bewustzijn van de mensen om je heen kan op een positieve manier worden gebruikt, maar als er niets aan wordt gedaan, kunnen deze vergelijkingen een negatief effect hebben op je geestelijke gezondheid.
Het is belangrijk om te begrijpen waarom we onszelf vergelijken met anderen, hoe we die vergelijkingen op een nuttige manier kunnen gebruiken en wat we moeten doen als het vergelijken van jezelf met andere mensen te ver gaat.
De psychologie achter de vergelijkings- en sociale vergelijkingstheorie
Om de manier waarop we onszelf vergelijken met anderen te veranderen, is het belangrijk om te begrijpen waar deze gewoonte vandaan komt.
Daarvoor moeten we ons wenden tot wat sociaal psycholoog Leon Festinger (1919-89) de sociale vergelijkingstheorie noemde.
Simpel gezegd, de sociale vergelijkingstheorie is het idee dat we onszelf vergelijken met de mensen om ons heen om onze eigen prestaties en plaats in de samenleving te meten en te begrijpen. De theorie werd in 1954 door Festinger genoemd, maar is al eeuwenlang bestudeerd. Volgens The Handbook of Social Comparison, uitgegeven door Suls en Wheeler, observeerde Aristoteles zelf de sociale vergelijkingstheorie door zijn studies van menselijke relaties en hoe deze het concept van het 'zelf' bepalen.
Er zijn twee soorten sociale vergelijkingen: opwaartse sociale vergelijking en neerwaartse sociale vergelijking. Als we onszelf vergelijken met degenen die we als 'boven' ons beschouwen, maken we een opwaartse sociale vergelijking. Een neerwaartse sociale vergelijking vindt plaats wanneer we onszelf vergelijken met degenen waarvan we denken dat ze 'niet op ons niveau' zijn. Beide soorten vergelijkingen hebben duidelijke voor- en nadelen.
Een ander idee dat Festinger naar voren bracht, is dat deel uitmaken van een meer bewonderenswaardige sociale groep een sterker effect zal hebben op de psyche en zal leiden tot meer bewustzijn en verlangen om erbij te horen. Bovendien zal iemand die zichzelf aan de top van zijn 'groep' ziet, zichzelf niet zo hard pushen om uit te blinken als wanneer hij zich 'achter' zijn leeftijdsgenoten zou voelen.
De voor- en nadelen van de sociale vergelijkingstheorie
Zoals elk psychologisch fenomeen heeft de sociale vergelijking definitieve kenmerken en nadelen. Het is belangrijk om zowel de positieve als de negatieve aspecten ervan te begrijpen, omdat iedereen waarschijnlijk door beide wordt beïnvloed.
In het beste geval leidt een sociale vergelijking ons ertoe de positieve eigenschappen na te bootsen die we bij anderen opmerken. Een jongere broer of zus kan bijvoorbeeld de studiegewoonten van zijn oudere broer of zus overnemen en uitblinken op school. Sociale vergelijking kan ook leiden tot competitieve energie; atleten blijven bijvoorbeeld excelleren door elkaar uit te dagen. Deze innerlijke drive om te slagen of te verbeteren is het grootste voordeel.
Toch is er voor elk voordeel een mogelijk nadeel. Te veel vergelijking kan leiden tot een lager zelfbeeld en een negatieve houding ten opzichte van lichaam of geest. Het kan leiden tot gevoelens van superioriteit ten opzichte van degenen die we 'onder' ons zien of tot afgunst jegens degenen die 'boven' ons staan.
Ten slotte kan sociale vergelijking ons misleiden door ons een verkeerd gevoel van vaardigheidsniveau of bekwaamheid te geven dat later in het leven niet zal standhouden. Een klassiek voorbeeld hiervan is een student die de beste van zijn klas was en plotseling moeite had om zijn universitaire cursussen bij te houden. Hoewel sociale vergelijkingen ons informatie kunnen geven over de wereld om ons heen, is de informatie niet altijd nuttig of nauwkeurig.
Begrijpen hoe sociale vergelijking werkt en ervoor kiezen om de voordelen ervan te benutten, terwijl je ook je gevoel van eigenwaarde opbouwt op je eigen voorwaarden, is de beste manier om de manier waarop je naar jezelf kijkt te veranderen.
Afgunst begrijpen en overwinnen
Afgunst wordt gedefinieerd als „een gevoel van losgekoppeld of haatdragend verlangen”. Het is een sociale emotie die ontstaat wanneer iemand ontevreden is over een bepaald aspect van zijn leven en verlangt naar wat iemand anders heeft. Sommige bedrijven spelen in op afgunst en gebruiken het om make-up te verkopen of trainingsregimes te promoten, zodat hun klanten meer op de modellen of influencers kunnen lijken die ze zien. In extreme omstandigheden kunnen gevoelens van afgunst ertoe leiden dat het succes van iemand anders wordt gesaboteerd.
Volgens Psychology Today zijn wetenschappers begonnen te theoretiseren dat er twee soorten afgunst zijn: goedaardige afgunst en kwaadaardige afgunst. Goedaardige afgunst helpt ons om de mensen na te volgen die we benijden, terwijl kwaadaardige afgunst ertoe leidt dat we anderen neerhalen. De emotie van afgunst verandert niet; het onderscheid ligt eerder in onze eigen actieve reactie op die emotie.
Net als de sociale vergelijkingstheorie kan afgunst onvermijdelijk zijn. Waar we wel controle over hebben, zijn onze keuzes. Er is altijd een mogelijkheid om te groeien.
Zelfkritiek begrijpen en overwinnen
GoodTherapy noemt zelfkritiek een manier om op je eigen gebreken te wijzen. Zelfkritiek kan, net als afgunst, in kleine hoeveelheden nuttig zijn, maar bij overmaat schadelijk. Er zijn twee soorten zelfkritiek volgens The Levels of Self-Criticism Scale. Geïnternaliseerde zelfvergelijking komt voort uit een vermeende mislukking in vergelijking met een of andere ideale of persoonlijk gekoesterde overtuiging. Vergelijkende zelfvergelijking, waar we ons hier op zullen concentreren, komt voort uit sociale vergelijking.
Ik was vroeger erg zelfkritisch toen ik jong was, vooral als ik aan theater deelnam. Het begon als een manier om mijn acteervaardigheden te verbeteren. Door mijn zwakke punten op te merken, kon ik me opwerken naar grotere rollen. Maar hoe langer ik in het theater bleef, hoe meer ik mezelf vergeleek met alle andere acteurs. Ik werd zo zelfkritisch dat ik onzeker werd en niet in staat was om met plezier aan die optredens deel te nemen. Het had ook een enorme negatieve invloed op mijn gevoel van eigenwaarde, dat jaren duurde om te overwinnen.
Zelfkritiek is iets wat we allemaal doen, maar het is ook iets dat we allemaal onder controle moeten houden. Ik had de kritiek moeten afwegen door mijn eigen groei als acteur te waarderen en mezelf te laten genieten van elke show waar ik deel van uitmaakte, ongeacht in welke rol ik werd gecast. Mijn eigen drive om de 'beste' te worden beroofde me van het plezier om op te treden. Ik moest mijn eigen waarde opnieuw leren kennen en hard werken om mijn zelfvertrouwen terug te winnen.
Tien eenvoudige manieren om jezelf niet meer met anderen te vergelijken
Zelfvergelijking heeft een psychologische en evolutionaire oorsprong, maar komt ook voort uit onzekerheid. Als we fouten in onszelf vinden, gaan we over tot vergelijking en gebruiken we die om die negatieve gevoelens te rechtvaardigen en te voeden. Deze tien tips helpen om de focus te verleggen van vergelijking en stimuleren zelfacceptatie en groei.
1. Concentreer je op je eigen doelen
Het kan makkelijk zijn om anderen te benijden omdat ze 'succes' hebben behaald, maar succes ziet er voor iedereen anders uit. Succes kan betekenen dat je een goedbetaalde baan krijgt, hoger onderwijs volgt, trouwt en een gezin sticht, een verschil maakt door liefdadigheidswerk, geestelijk groeit, een boek schrijft of een miljoen andere dingen die voldoening geven. Niemand kan het allemaal, dus concentreer je op wat je kunt en wat je wilt bereiken.
Vroeger was het voor mij overweldigend om op sociale media te gaan. Toen ik zoveel van mijn leeftijdsgenoten zag doorgaan met school en trouwden, voelde ik me minderwaardig, alsof ik op de een of andere manier faalde. Na verloop van tijd kwam ik tot het besef dat ik jaloers was op het idee van 'succes', niet op de specifieke mijlpalen die mijn vrienden bereikten.
Door mezelf te begrijpen en te begrijpen hoe succes er voor mij uit zal zien, kon ik die afgunst loslaten en echt geluk voelen voor anderen. Het definiëren van succes op mijn eigen voorwaarden in plaats van op die van de maatschappij heeft de druk weggenomen, en ik ben er veel gelukkiger mee.
2. Vraag om bevestiging van de mensen om je heen
Gewoon contact opnemen met je vrienden en familieleden om uit te drukken hoe je je voelt, kan helpen om negatieve denkcycli te verminderen en je een zekerder gevoel van eigenwaarde te geven. Er is een reden waarom gesprekstherapie een van de meest effectieve vormen van therapie is; door te praten krijg je de kans om je gedachten te rationaliseren en je perspectief op verschillende situaties terug te krijgen.
Het is veilig om aan te nemen dat uw dierbaren een hoge mening over u hebben, en er is niets mis mee om van tijd tot tijd om hun geruststelling te vragen. Het vertrouwen dat mijn naasten in mij hebben, geeft me altijd de moed om nieuwe uitdagingen aan te gaan. Als ik die moed heb, ben ik minder geneigd mezelf met anderen te vergelijken en ben ik eerder geneigd me op mijn eigen doelen te concentreren.
3. Wees voorzichtig bij interactie met sociale media
Sociale media geven ons een zekere mate van controle over hoe we worden gezien. Door een online 'persona' samen te stellen, belichten we de prestaties en overwinningen van ons leven, terwijl we onze ontberingen verdoezelen. Tegelijkertijd worden beroemdheden en influencers betaald om een bepaald imago te promoten dat zelden hun ware uiterlijk of persoonlijkheid weerspiegelt.
Het kan zo makkelijk zijn om social media op een negatieve manier te gebruiken. Maar het is niet eerlijk om je realiteit te vergelijken met de hoogtepunten van iemand anders. Gewoon bewust blijven van de waarheden van sociale media - hoeveel is verzonnen - kan die negatieve gedachten stoppen voordat ze uit de hand lopen.
4. Waardeer het proces, niet alleen de eindresultaten
Sociale media zijn een geweldige manier om je prestaties aan de wereld te tonen. Vaak worden echter de uren (soms jaren) van inspanning die aan die prestaties voorafgaan, achterwege gelaten. Iemand die een bericht plaatst over een nieuwe functietitel zal waarschijnlijk de afgewezen sollicitaties die eraan voorafgingen niet vermelden. Iemand die pronkt met zijn fitnesstransformatie, vermeldt niet altijd het aantal uren dat hij heeft besteed aan het behalen van dat resultaat.
Onthoud altijd dat iedereen naar wie we opkijken zijn eigen obstakels moest overwinnen om te komen waar ze nu zijn. Begin jezelf de eer te geven voor elke stap van je reis in plaats van je gefrustreerd te voelen omdat je niet 'snel genoeg' resultaten boekt. Geweldige dingen hebben tijd nodig.
5. Verander je kijk op jezelf
Er is niets mis mee om te proberen je leven te verbeteren, en je ook niet bewust te zijn van je eigen tekortkomingen. Deze dingen zijn essentieel voor groei. Het kan echter maar al te gemakkelijk zijn om in negatieve denkcycli terecht te komen. Jezelf voortdurend in de steek laten kan het gevoel van eigenwaarde schaden en het moeilijker maken om op de lange termijn uit te blinken.
Begin met het opbouwen van een betere relatie met jezelf door aandacht te schenken aan je gedachten. Probeer tegen jezelf te praten op dezelfde manier als tegen een vriend of familielid. Hoewel het tijd kan kosten, leidt leren jezelf te vergeven voor fouten en trots op jezelf te zijn voor je prestaties tot een gezondere manier van denken.
Door aan zelfzorg te werken en mijn gevoel van eigenwaarde op te bouwen, is mijn mentale en fysieke gezondheid verbeterd. Ik vond ook het vertrouwen om nieuwe uitdagingen aan te gaan en de vasthoudendheid om met tegenslagen om te gaan in alle aspecten van mijn leven.
6. Verander je kijk op de wereld
Het kan even duren om je plek in de wereld te vinden. Op een competitieve arbeidsmarkt zitten of proberen te slagen in een creatieve carrière leidt tot de overtuiging dat we de beste moeten zijn in wat we doen om enige kans op succes te hebben. Wanneer die overtuiging overweldigend wordt, is het belangrijk om een stap terug te doen en opnieuw te beoordelen.
Toen ik meedeed aan een harmonieorkest, was ik altijd gefrustreerd dat ik niet de eerste stoel kreeg. Wat ik had moeten beseffen was dat een orkest veel spelers nodig heeft om op zijn best te klinken. Hoewel ik niet op hetzelfde niveau zat als onze eerste stoelklarinet, kon ik me toch voldoende verbeteren om een muziekbeurs te krijgen aan de universiteit.
Er zal altijd plaats zijn voor muzikanten, schrijvers en docenten in de wereld. De beste zijn is niet altijd realistisch en het is niet de enige manier om succes te behalen.
7. Zie jezelf als veelzijdig
Iedereen heeft sterke en zwakke punten. We zien onszelf als bijzonder goed in het een of ander, of het nu gaat om werk, hobby's of zelfs persoonlijke kenmerken. Als we echter maar in één ding denken dat we getalenteerd zijn, is het gemakkelijk om ons onzeker te voelen.
Onthoud altijd dat je een veelzijdig individu bent; je hebt honderden vaardigheden en bewonderenswaardige kwaliteiten. Omgaan met tegenslagen op een bepaald gebied van het leven kan verwoestend zijn, maar het doet niets af aan je inherente waarde. Als je dit onthoudt, kun je balans in het leven vinden en je zekerder voelen in de buurt van mensen door wie je normaal gesproken bedreigd zou kunnen worden.
8. Identificeer en waardeer wat jou uniek maakt
Deze tip is vooral handig als je in teamverband werkt, of het nu gaat om deelname aan een naschoolse activiteit of een baan waarvoor nauwe interactie met collega's vereist is.
Elk individu heeft specifieke sterke en zwakke punten. Het kan overweldigend zijn om deel uit te maken van een team, maar een manier om jezelf te versterken is door te onthouden wat jou uniek maakt. De beste teams zijn teams die divers zijn en weten hoe ze balans met elkaar kunnen vinden.
Als ik in een teamomgeving werk, gebruik ik deze tip om te voorkomen dat ik probeer te concurreren met mijn collega-leraren. Ik probeer niet zo luidruchtig en energiek te zijn als mijn andere werknemers. In plaats daarvan put ik uit mijn rustige karakter om hun energie in balans te brengen en samen te werken met de studenten die beter reageren op een rustigere aanpak. Samenwerken helpt ons allemaal om op onze eigen unieke manieren uit te blinken.
9. Oefen dankbaarheid
Jezelf vergelijken met anderen gaat over verlangen naar iets wat je niet hebt. Om dit tegen te gaan, moet je elke dag de tijd nemen om (aan wie of wat je ook maar logisch vindt) te bedanken voor al het goede in je leven.
Hoe meer je oefent, hoe makkelijker het zal zijn om de zegeningen op te merken die je al hebt. Dit betekent niet dat je niet vooruit kunt; neem gewoon de tijd om ook te waarderen waar je nu bent. Door een positieve instelling op te bouwen, zul je die toekomstige prestaties en zegeningen ook veel meer waarderen.
10. Kijk terug naar hoe ver je bent gekomen
Tot slot, als je nog steeds moeite hebt om jezelf met anderen te vergelijken, probeer dan de persoon die je nu bent te vergelijken met de persoon die je in het verleden was. Inventariseer hoeveel je hebt gedaan, de goede ervaringen en mooie herinneringen, en alle persoonlijke groei die je al hebt meegemaakt.
Het komt veel te vaak voor dat we onszelf tekort doen terwijl we de prestaties van anderen in ons hoofd opbouwen. Trots zijn op jezelf voor alles wat je hebt gedaan, maakt je niet ijdele; in veel gevallen is het gewoon de bevestiging die nodig is om dingen in perspectief te houden en je echt tevreden te voelen.
Samenvatting
We hebben zoveel meer controle over onze geest dan we denken. Wanneer we ervoor kiezen om te begrijpen waar verschillende denkpatronen en gedragingen vandaan komen, worden we in staat om positieve veranderingen aan te brengen. Sociale vergelijking is iets dat iedereen doet, maar als we begrijpen waarom dit gebeurt en hoe we positieve veranderingen kunnen aanbrengen, kunnen we vooruit komen en ons beter in ons vel voelen.
Terugkijken op persoonlijke groei in plaats van vergelijken met anderen is zo'n game-changer. Ik ben begonnen met het bijhouden van een voortgangsjournaal.
Het stuk over dat succes er voor iedereen anders uitziet, is zo belangrijk. Ik voelde me vroeger achtergesteld omdat ik niet het traditionele carrièrepad volgde.
Het theatervoorbeeld sprak me erg aan. Ik had een vergelijkbare ervaring met sport, waarbij mijn zelfkritiek alle plezier uit het competitie halen wegnam.
Helemaal mee eens dat je je op persoonlijke doelen moet richten. Wat voor mij belangrijk is, kan totaal anders zijn dan wat voor anderen belangrijk is, en dat is helemaal prima.
Ik waardeer hoe het artikel de psychologie achter de redenen waarom we onszelf vergelijken uiteenzet. Het inzicht dat het een natuurlijke menselijke neiging is, zorgt ervoor dat ik me minder schuldig voel als ik het doe.
Het gedeelte over zelfkritiek kwam bij mij hard aan. Ik heb jarenlang mijn kunst met die van anderen vergeleken en ben er bijna mee gestopt. Nu focus ik me op mijn eigen vooruitgang en dat heeft zo'n verschil gemaakt.
Ik voelde me echt verbonden met het punt over sociale media als een highlight reel. Het is zo gemakkelijk te vergeten dat we alleen de beste momenten van het leven van mensen zien.